Świadczenie wychowawcze - 500+

  • Drukuj zawartość bieżącej strony
  • Zapisz tekst bieżącej strony do PDF

Przepisy i szczegółowe warunki otrzymania świadczenia wychowawczego znaleźć można w Ustawie z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz.U. 2016, poz. 195)

Wzory druków, oświadczeń i niezbędnych dokumentów znaleźć można w Rozporządzeniu Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze (Dz.U. 2016, poz 214)

Wzory i dokumenty można pobrać ze strony: http://isap.sejm.gov.pl/  (po wpisaniu odpowiedniego publikatora)

 

KOMU I W JAKIEJ WYSOKOŚCI PRZYSŁUGUJE ŚWIADCZENIE?

Świadczenie wychowawcze przysługuje matce, ojcu, opiekunowi faktycznemu dziecka albo opiekunowi prawnemu dziecka. Przysługuje ono do dnia ukończenia przez dziecko 18. roku życia, w wysokości 500,00 zł miesięcznie na dziecko w rodzinie.

W przypadku urodzenia dziecka, ukończenia przez dziecko 18. roku życia lub w przypadku gdy dziecko, zgodnie z orzeczeniem sądu, jest pod opieką naprzemienną obydwojga rodziców rozwiedzionych, żyjących w separacji lub żyjących w rozłączeniu, kwotę świadczenia wychowawczego przysługującą za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę tego świadczenia przez liczbę wszystkich dni kalendarzowych w tym miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które to świadczenie przysługuje. Kwotę świadczenia wychowawczego przysługującą za niepełny miesiąc zaokrągla się do 10 groszy w górę.

Świadczenie wychowawcze nie przysługuje, jeżeli:

1) dziecko pozostaje w związku małżeńskim;

2) dziecko zostało umieszczone w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie albo w pieczy zastępczej;

3) pełnoletnie dziecko ma ustalone prawo do świadczenia wychowawczego na własne dziecko;

4) członkowi rodziny przysługuje za granicą na dziecko świadczenie o podobnym charakterze do świadczenia wychowawczego, chyba że przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego lub dwustronne umowy międzynarodowe o zabezpieczeniu społecznym stanowią inaczej.

 

KRYTERIUM DOCHODOWE:

Osobom, które nie starają się o świadczenie wychowawcze na tzw. "pierwsze dziecko" świadczenie przysługuje niezależnie od dochodów w rodzinie. W takim przypadku nie ma potrzeby przedkładania dokumentów dotyczących sytuacji dochodowej.

Świadczenie wychowawcze przysługuje na "pierwsze dziecko" jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 800,00 zł. Jeżeli członkiem rodziny jest dziecko niepełnosprawne, świadczenie wychowawcze przysługuje na pierwsze dziecko osobom, jeżeli dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie przekracza kwoty 1 200,00 zł.

Określone w przepisach określenie "pierwsze dziecko" – oznacza jedyne lub najstarsze dziecko w rodzinie w wieku do ukończenia 18. roku życia; w przypadku dzieci urodzonych tego samego dnia, miesiąca i roku, będących najstarszymi dziećmi w rodzinie w wieku do ukończenia 18. roku życia, pierwsze dziecko oznacza jedno z tych dzieci wskazane przez osobę która składa wniosek.

Rokiem kalendarzowym, który będzie brany pod uwagę przy ustalaniu prawa do świadczenia wychowawczego na okres trwający od 1 kwietnia 2016 r. do 30 września 2017 r. jest rok 2014.

 

UTRATA/UZYSKANIE DOCHODU:

W przypadku utraty dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, lub po tym roku, ustalając ich dochód, nie uwzględnia się dochodu utraconego.

Jeżeli mówimy o  utracie dochodu – oznacza to utratę dochodu spowodowaną:

a) uzyskaniem prawa do urlopu wychowawczego,

b) utratą prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,

c) utratą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

d) utratą zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej,

e) wyrejestrowaniem pozarolniczej działalności gospodarczej lub zawieszeniem jej wykonywania w rozumieniu art. 14a ust. 1d Ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm.),

      (Art 14 a ust 1d cyt. powyżej ustawy: "Przedsiębiorca niezatrudniający pracowników prowadzący działalność gospodarczą przez okres co najmniej 6 miesięcy może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres do 3 lat w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 5 roku życia, a w przypadku dziecka, które z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności wymaga osobistej opieki osoby prowadzącej działalność gospodarczą, na okres do 6 lat, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 18 roku życia)".

f) utratą zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

g) utratą zasądzonych świadczeń alimentacyjnych w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do tych świadczeń lub utratą świadczeń pieniężnych wypłacanych w przypadku bezskuteczności egzekucji alimentów w związku ze śmiercią osoby zobowiązanej do świadczeń alimentacyjnych,

h) utratą świadczenia rodzicielskiego,

i) utratą zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,

j) utratą stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 Ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. z 2012 r. poz. 572, z późn. zm.).

W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, ustalając dochód członka rodziny lub dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, osiągnięty w tym roku dochód dzieli się przez liczbę miesięcy, w których dochód ten był uzyskiwany, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

W przypadku uzyskania dochodu przez członka rodziny lub dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na jaki ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, dochód ich ustala się na podstawie dochodu członka rodziny lub dochodu dziecka pozostającego pod opieką opiekuna prawnego, powiększonego o kwotę osiągniętego dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu, jeżeli dochód ten jest uzyskiwany w okresie, na jaki ustalane lub weryfikowane jest prawo do świadczenia wychowawczego.

Jeżeli mówimy o uzyskaniu dochodu – oznacza to uzyskanie dochodu spowodowane:

a) zakończeniem urlopu wychowawczego,

b) uzyskaniem prawa do zasiłku lub stypendium dla bezrobotnych,

c) uzyskaniem zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

d) uzyskaniem zasiłku przedemerytalnego lub świadczenia przedemerytalnego, nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, a także emerytury lub renty, renty rodzinnej lub renty socjalnej,

e) rozpoczęciem pozarolniczej działalności gospodarczej lub wznowieniem jej wykonywania po okresie zawieszenia w rozumieniu art. 14a ust. 1d Ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej,

      (Art 14 a ust 1d cyt. powyżej ustawy: "Przedsiębiorca niezatrudniający pracowników prowadzący działalność gospodarczą przez okres co najmniej 6 miesięcy może zawiesić wykonywanie działalności gospodarczej na okres do 3 lat w celu sprawowania osobistej opieki nad dzieckiem, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez nie 5 roku życia, a w przypadku dziecka, które z powodu stanu zdrowia potwierdzonego orzeczeniem o niepełnosprawności lub stopniu niepełnosprawności wymaga osobistej opieki osoby prowadzącej działalność gospodarczą, na okres do 6 lat, nie dłużej jednak niż do ukończenia przez dziecko 18 roku życia)".

f) uzyskaniem zasiłku chorobowego, świadczenia rehabilitacyjnego lub zasiłku macierzyńskiego, przysługujących po utracie zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej,

g) uzyskaniem świadczenia rodzicielskiego,

h) uzyskaniem zasiłku macierzyńskiego, o którym mowa w przepisach o ubezpieczeniu społecznym rolników,

i) uzyskaniem stypendium doktoranckiego określonego w art. 200 ust. 1 Ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym;

W przypadku gdy członek rodziny jest umieszczony w pieczy zastępczej lub w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie, ustalając dochód rodziny w przeliczeniu na osobę nie uwzględnia się osoby umieszczonej w pieczy zastępczej lub w instytucji zapewniającej całodobowe utrzymanie.

USTALENIE DOCHODU Z GOSPODARSTWA ROLNEGO:

W przypadku ustalania dochodu z gospodarstwa rolnego przyjmuje się, że z 1 ha przeliczeniowego uzyskuje się dochód miesięczny w wysokości 1/12 dochodu ogłaszanego corocznie, w drodze obwieszczenia, przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie art. 18 Ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (Dz. U. z 2013 r. poz. 1381, z 2014 r. poz. 40 oraz z 2015 r. poz. 1045).

Przeciętny dochód z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 1 ha przeliczeniowego w 2014 r. wynosił 2506 zł tj. 208,83 zł miesięcznie.

Ustalając dochód rodziny uzyskany z gospodarstwa rolnego, do powierzchni gospodarstwa stanowiącego podstawę wymiaru podatku rolnego wlicza się obszary rolne oddane w dzierżawę, z wyjątkiem (w tym przypadku dochód uzyskany z gospodarstwa rolnego pomniejsza się o zapłacony czynsz z tytułu dzierżawy):

1) oddanej w dzierżawę, na podstawie umowy dzierżawy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego;

2) gospodarstwa rolnego wniesionego do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną;

3) gospodarstwa rolnego oddanego w dzierżawę w związku z pobieraniem renty określonej w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej oraz w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich.

Ustalając dochód rodziny uzyskany z wydzierżawionego od Agencji Nieruchomości Rolnych gospodarstwa rolnego, dochód uzyskany z gospodarstwa rolnego pomniejsza się o zapłacony czynsz z tytułu dzierżawy.

 

DOCHÓD W PRZYPADKU DZIECKA POD OPIEKĄ OPIEKUNA PRAWNEGO:

W przypadku gdy prawo do świadczenia wychowawczego ustala się na dziecko pozostające pod opieką opiekuna prawnego, ustalając dochód, uwzględnia się tylko dochód dziecka.

W przypadku gdy rodzina uzyskuje dochody z gospodarstwa rolnego oraz dochody pozarolnicze, dochody te sumuje się.

 

POSTĘPOWANIE W PRZYPADKU MARNOTRAWIENIA PRZYZNANYCH ŚRODKÓW ZE ŚWIADCZENIA WYCHOWAWCZEGO

Jeżeli w stosunku do osoby ubiegającej się o przyznanie świadczenia wychowawczego lub osoby pobierającej to świadczenie wystąpią wątpliwości dotyczące sprawowania opieki nad dzieckiem, wydatkowania świadczenia wychowawczego niezgodnie z celem lub marnotrawienia świadczenia wychowawczego, organ właściwy oraz marszałek województwa mogą zwrócić się do kierownika ośrodka pomocy społecznej o przeprowadzenie rodzinnego wywiadu środowiskowego, o którym mowa w Ustawie z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2015 r. poz. 163, z późn. zm.), w celu weryfikacji tych wątpliwości. Organ właściwy lub marszałek województwa odmawiają przyznania prawa do świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba ubiegająca się o to świadczenie uniemożliwi przeprowadzenie wywiadu lub nie udzieli podczas tego wywiadu wyjaśnień co do okoliczności objętych wywiadem.

W przypadku gdy osoba, której przyznano świadczenie wychowawcze marnotrawi świadczenie wychowawcze lub wydatkuje je niezgodnie z celem, organ właściwy przekazuje należne osobie świadczenie wychowawcze w całości lub w części w formie rzeczowej lub w formie opłacania usług.

 

DOKUMENTY DO WNIOSKU O PRZYNANIE ŚWIADCZENIA:

Do wniosku o świadczenie wychowawcze należy dołączyć odpowiednio:

1) dokumenty stwierdzające wysokość dochodu rodziny (czyli składają je wszyscy pełnoletni członkowie rodziny!!!) , w tym odpowiednio:

UWAGA! DOKUMENTÓW OKREŚLONYCH W LIT. A-K  (O DOCHODACH)  NIE ZAŁĄCZA OSOBA KTÓRA NIE UBIEGA SIĘ O PRZYZNAIE ŚWIADCZENIA WYCHOWAWCZEGO NA PIERWSZE DZIECKO

a) oświadczenia członków rodziny o dochodach osiągniętych w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego, innych niż dochody podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych na zasadach określonych w art. 27, art. 30b, art. 30c, art. 30e i art. 30f Ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2012 r. poz. 361, z późn. zm.2)); wzór oświadczenia określa załącznik nr 2 do rozporządzenia *)

b) oświadczenia członków rodziny rozliczających się na podstawie przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne o dochodzie osiągniętym w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego; wzór oświadczenia określa załącznik nr 3 do rozporządzenia *)

c) zaświadczenie właściwego organu gminy, nakaz płatniczy albo oświadczenie o wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego; wzór oświadczenia określa załącznik nr 4 do rozporządzenia *)

d) umowę dzierżawy – w przypadku oddania części lub całości znajdującego się w posiadaniu rodziny gospodarstwa rolnego w dzierżawę, na podstawie umowy zawartej stosownie do przepisów o ubezpieczeniu społecznym rolników, albo oddania gospodarstwa rolnego w dzierżawę w związku z pobieraniem renty określonej w przepisach o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej,

e) umowę o wniesieniu wkładów gruntowych – w przypadku wniesienia gospodarstwa rolnego do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną,

f) odpis podlegającego wykonaniu orzeczenia sądu zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną lub odpis protokołu posiedzenia zawierającego treść ugody sądowej, odpis zatwierdzonej przez sąd ugody zawartej przed mediatorem lub innego tytułu wykonawczego pochodzącego lub zatwierdzonego przez sąd, zobowiązujących do alimentów na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną,

g) przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące wysokość zapłaconych alimentów, jeżeli członkowie rodziny są zobowiązani orzeczeniem sądu, ugodą sądową, ugodą zawartą przed mediatorem lub innym tytułem wykonawczym pochodzącym lub zatwierdzonym przez sąd do ich płacenia na rzecz osoby spoza rodziny,

h) w przypadku gdy osoba uprawniona nie otrzymała alimentów albo otrzymała je w wysokości niższej od ustalonej w orzeczeniu sądu, ugodzie sądowej lub ugodzie zawartej przed mediatorem:

– zaświadczenie organu prowadzącego postępowanie egzekucyjne o całkowitej lub częściowej bezskuteczności egzekucji alimentów, a także o wysokości wyegzekwowanych alimentów, lub

– informację właściwego sądu lub właściwej instytucji o podjęciu przez osobę uprawnioną czynności związanych z wykonaniem tytułu wykonawczego za granicą albo o niepodjęciu tych czynności, w szczególności w związku z brakiem podstawy prawnej do ich podjęcia lub brakiem możliwości wskazania przez osobę uprawnioną miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą, jeżeli dłużnik zamieszkuje za granicą,

i) dokument określający datę utraty dochodu oraz wysokość utraconego dochodu,

j) dokument określający wysokość dochodu osiągniętego przez członka rodziny oraz liczbę miesięcy, w których dochód był uzyskiwany – w przypadku uzyskania dochodu w roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego,

k) dokument określający wysokość dochodu osiągniętego przez członka rodziny za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu – w przypadku uzyskania dochodu po roku kalendarzowym poprzedzającym okres, na który ustalane jest prawo do świadczenia wychowawczego;

2) kartę pobytu – w przypadku cudzoziemca przebywającego na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonego w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127 Ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. poz. 1650, z późn. zm.);

3) kartę pobytu i decyzję o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy – w przypadku cudzoziemca posiadającego kartę pobytu z adnotacją „dostęp do rynku pracy”;

4) odpis prawomocnego orzeczenia sądu orzekającego rozwód lub separację albo odpis zupełny lub skrócony aktu zgonu małżonka lub rodzica dziecka – w przypadku osoby samotnie wychowującej dziecko;

5) odpis prawomocnego postanowienia sądu orzekającego przysposobienie lub zaświadczenie sądu opiekuńczego lub ośrodka adopcyjnego o prowadzonym postępowaniu sądowym w sprawie o przysposobienie dziecka;

6) orzeczenie sądu o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;

7) inne dokumenty, w tym oświadczenia, niezbędne do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego.

*) oznacza Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej  z dnia 18 lutego 2016 r. w sprawie sposobu i trybu postępowania w sprawach o świadczenie wychowawcze (Dz.U. 2016, poz 214)

 

TERMINY WYPŁAT ŚWIADCZEŃ, TERMINY SKŁADANIA WNIOSKÓW

Zasada obowiązująca w okresie od 1  kwietnia do 1 lipca 2016: W przypadku złożenia wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego, w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie Ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci, prawo do świadczenia wychowawczego na podstawie tego wniosku ustala się począwszy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Ustalenie i wypłata świadczenia następuje w terminie 3 miesięcy licząc od dnia złożenia wniosku z prawidłowo wypełnionymi dokumentami.

Zasada obowiązująca od 2 lipca 2016:  Świadczenie wychowawcze wypłaca się nie później niż ostatniego dnia miesiąca, za który przyznane zostało świadczenie wychowawcze.

W przypadku złożenia wniosku w sprawie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego po 10. dniu miesiąca, świadczenie wychowawcze za dany miesiąc wypłaca się najpóźniej ostatniego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym złożono wniosek. Wnioski w sprawie ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego na kolejny okres są przyjmowane od dnia 1 sierpnia danego roku. W przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenie wychowawcze na kolejny okres złoży wniosek wraz z dokumentami do dnia 31 sierpnia, ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego oraz wypłata tego świadczenia przysługująca za miesiąc październik danego roku następuje do dnia 31 października tego roku. W przypadku gdy osoba ubiegająca się o świadczenie wychowawcze na kolejny okres złoży wniosek wraz z dokumentami w okresie od dnia 1 września do dnia 31 października danego roku, ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego oraz wypłata świadczenia przysługującego za miesiąc październik następuje do dnia 30 listopada tego roku.

 

OBOWIĄZEK INFORMOWANIA O WSZELKICH ZMIANACH

W przypadku wystąpienia zmian mających wpływ na prawo do świadczenia wychowawczego osoba otrzymująca świadczenie wychowawcze jest obowiązana do niezwłocznego powiadomienia o tym organu właściwego wypłacającego to świadczenie.

 

NIENALEŻNIE POBRANE ŚWIADCZENIA WYCHOWAWCZE

Osoba, która pobrała nienależnie świadczenie wychowawcze, jest obowiązana do jego zwrotu.

Za nienależnie pobrane świadczenie wychowawcze uważa się:

1) świadczenie wychowawcze wypłacone mimo zaistnienia okoliczności powodujących ustanie lub zawieszenie prawa do świadczenia wychowawczego albo wstrzymanie wypłaty świadczenia wychowawczego, jeżeli osoba pobierająca to świadczenie była pouczona o braku prawa do jego pobierania;

2) świadczenie wychowawcze przyznane lub wypłacone na podstawie fałszywych zeznań lub dokumentów albo w innych przypadkach świadomego wprowadzenia w błąd przez osobę pobierającą to świadczenie;

3) świadczenie wychowawcze wypłacone w przypadku gdy  marszałek województwa ustali że w danej sprawie mają zastosowanie przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego  za okres od dnia, w którym osoba stała się uprawniona do świadczeń na rodzinę w innym państwie w związku ze stosowaniem przepisów o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, do dnia wydania decyzji o uchyleniu decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze;

4) świadczenie wychowawcze przyznane na podstawie decyzji, której następnie stwierdzono nieważność z powodu jej wydania bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa albo świadczenie wychowawcze przyznane na podstawie decyzji, która została następnie uchylona w wyniku wznowienia postępowania i osobie odmówiono prawa do świadczenia wychowawczego;

5) świadczenie wychowawcze wypłacone osobie innej niż osoba, która została wskazana w decyzji przyznającej świadczenie wychowawcze, z przyczyn niezależnych od organu, który wydał tę decyzję.

Od kwot nienależnie pobranego świadczenia wychowawczego naliczane są odsetki ustawowe za opóźnienie.

Artykuły

WNIOSEK O "500+" - krok po kroku, czyli jak wypełnić druk

Pierwsze dziecko oznacza jedyne lub najstarsze dziecko w rodzinie w wieku do ukończenia 18. roku życia.

Świadczenie na pierwsze dziecko przysługuje tylko w przypadku gdy dochód w rodzinie na osobę nie przekracza 800,00 zł netto za 2014 rok (lub 1200,00 zł  jeśli którekolwiek dziecko w rodzinie jest niepełnosprawne).

WYPELNIAMY WNIOSEK - KROK PO KROKU

CZĘŚĆ I

PUNKT 1 WNIOSKU (w ramce):

W pierwszej kolejności wypełniania wniosku należy wskazać dane rodzica (lub opiekuna dziecka), który stara się o świadczenie 500 +, takie jak:

  • imię, nazwisko,
  • PESEL lub numer dokumentu tożsamości wnioskodawcy, gdy nie ma on nadanego numeru PESEL (co będzie dotyczyło przede wszystkim cudzoziemców, którzy mają kartę pobytu),
  • stan cywilny (czyli: żonaty/zamężna, kawaler/panna, rozwiedziony/rozwiedziona, wdowiec/wdowa)
  • obywatelstwo,
  • miejsce zamieszkania (musi ono znajdować się na terenie gminy, w której składamy wniosek),
  • adres e- mail, jeżeli wniosek jest składany przez internet
  • numer telefonu (jest nieobowiązkowy ale warto wpisać aktualny numer - MOPS kontaktuje się w razie dodatkowych wątpliwości itp. Brak numeru telefonu to konieczność kontaktu pisemnego - za pośrednictwem poczty - co powoduje dłuższy termin oczekiwania na załatwienie sprawy).

PUNKT  2 WNIOSKU  dotyczy ustalenia prawa do świadczenia 500 + na pierwsze dziecko w rodzinie ale zaznaczyć odpowiedni kwadrat muszą WSZYSCY wnioskodawcy

Mamy tutaj  do zaznaczenia jeden z dwóch kwadratów:

  • górny zaznacza WYŁĄCZNIE osoba, która ubiega się o 500 zł na pierwsze dziecko.

Wtedy też należy wypełnić tabelę zamieszczoną poniżej a oznaczoną jako „A. Pierwsze dziecko". W tabeli "A" należy podać dane dziecka (pierwszego): imię i nazwisko, płeć, numer PESEL (lub numer i serię dokumentu tożsamości, jeżeli dziecko nie posiada numeru PESEL), stan cywilny, obywatelstwo i datę urodzenia

  • dolny zaznacza osoba, która nie ubiega się o 500 zł na pierwsze dziecko.

W tej sytuacji nie wypełnia się tabeli oznaczonej jako „A. Pierwsze dziecko” - tabela pozostaje pusta.

PUNKT 3 WNIOSKU  dotyczy drugiego, trzeciego i każdego następnego dziecka w rodzinie

Tu znów pojawia się tabelka, oznaczona literą "B" – należy do niej wpisać dane drugiego, trzeciego, czwartego i kolejnych dzieci, na które będzie przysługiwało 500 zł miesięcznie (do 18 roku życia). Wpisujemy dane:

  • imię i nazwisko,
  • płeć, numer PESEL (lub numer i serię dokumentu tożsamości, jeżeli dziecko nie posiada numeru PESEL),
  • stan cywilny,
  • obywatelstwo,
  • datę urodzenia.

Uwaga!!!  Do tej tabelki nie należy wpisywać kolejny raz danych pierwszego dziecka.

Jeśli ubiegasz się o 500 zł wyłącznie na drugie i każde kolejne dziecko danych pierwszego dziecka nie wpisujesz ani w tabeli A, ani w tabeli B.

PUNKT 4 WNIOSKU dotyczy składu rodziny, wypisują go WSZYSCY wnioskodawcy. Tutaj wpisujemy CAŁY skład rodziny - wnioskodawcę, małżonka (lub drugiego z rodziców), wszystkie dzieci.

Rodzina według ustawy o świadczeniu wychowawczym to:

  • małżonkowie,
  • rodzice dzieci lub ich opiekunowie faktyczni (opiekun faktyczny to ktoś kto wystąpił do sądu opiekuńczego o przysposobienie dziecka)
  • dzieci do 25-ego roku życia, jeżeli mieszkają z rodzicami (lub opiekunami) i są na ich utrzymaniu,
  • dzieci niepełnosprawne powyżej 25 roku życia, jeżeli ich opiekunowi przyznane zostało świadczenie pielęgnacyjne, specjalny zasiłek opiekuńczy lub zasiłek dla opiekuna

Osoba samotnie wychowująca dziecko (czyli panna, kawaler, wdowa, wdowiec, osoba w separacji orzeczonej prawomocnym wyrokiem sądu, osoba rozwiedziona chyba że wychowuje wspólnie co najmniej jedno dziecko z jego rodzicem) nie wpisuje do składu rodziny drugiego z rodziców.

Po raz kolejny - w tabelce -  należy podać: imiona i nazwiska, stopień pokrewieństwa (jest to stopień pokrewieństwa względem osoby składającej wniosek, czyli jeśli wniosek wypisuje mąż - ojciec dzieci w rubryce "pokrewieństwo" wpisuje odpowiednio: "żona", "córka", "syn" a przy swoich danych wpisuje "wnioskodawca"), numer PESEL, a jeżeli ubiegasz się o świadczenie 500 + również na pierwsze dziecko – także urząd skarbowy, pod który podlegają poszczególni członkowie rodziny.

Do rodziny nie zaliczamy:

  • dzieci pod opieką opiekuna prawnego,
  • dzieci, które pozostają w związku małżeńskim,
  • dziecka pełnoletniego jeśli posiada swoje dziecko

Rodzice, którym sąd przyznał opiekę naprzemienną nad dzieckiem, mogą oboje wpisać to dziecko do składu swojej nowej rodziny.

PUNKT 5 WNIOSKU  jest wypełniany WYŁĄCZNIE przez osoby starające się o 500 zł na pierwsze dziecko WYŁĄCZNIE w przypadku gdy w rodzinie jest dziecko niepełnosprawne (legitymujące się orzeczeniem o niepełnosprawności  lub o umiarkowanym albo znacznym stopniu niepełnosprawności)

Jeżeli w rodzinie wnioskodawcy znajduje się dziecko niepełnosprawne, trzeba wypełnić punkt 5 wniosku i podać imię i nazwisko tego dziecka (lub dzieci). Jeżeli nie ma w Twojej rodzinie dzieci niepełnosprawnych a starasz się o 500 zł na pierwsze dziecko - pozostawiasz punkt 5 niewypełniony.

PUNKT 6 WNIOSKU wypełniamy WYŁACZNIE  jeśli staramy się o 500 zł na pierwsze dziecko.

W punkcie 6 trzeba wskazać gdzie odprowadzane są składki na ubezpieczenie zdrowotne rodziców (lub opiekunów) dziecka. Dzięki zaznaczeniu odpowiedniego kwadratu, MOPS  sam zwróci się np. do ZUS o ustalenie wysokości składek. 

PUNKT 7 WNIOSKU (razem z podpunktami 7.1;  7.2;  7.3)  wypełniamy WYŁĄCZNIE  jeśli staramy się o 500 zł na pierwsze dziecko.   

W punkcie 7 trzeba wskazać :

punkt 7.1:

  • czy w roku 2014 któreś z rodziców lub opiekunów dziecka płaciło alimenty na osoby SPOZA rodziny i w jakiej łącznej kwocie. Jeżeli podajesz kwotę alimentów zapłaconych w 2014 roku, dołącz do wniosku: odpis orzeczenia sądu zasądzającego alimenty na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną lub odpis protokołu posiedzenia zawierającego treść ugody sądowej, odpis zatwierdzonej przez sąd ugody zawartej przed mediatorem lub inny tytuł wykonawczy zobowiązujący do alimentów na rzecz osób w rodzinie lub poza rodziną a także dołącz przekazy lub przelewy pieniężne dokumentujące wysokość zapłaconych alimentów

punkt 7.2:

  • czy w roku 2014 którykolwiek z członków rodziny uzyskał tzw. dochód nieopodatkowany (np. alimenty, świadczenia z funduszu alimentacyjnego, diety radnych, dochody zagraniczne, stypendia  szkolne, sportowe, doktoranckie), jeśli TAK - zaznacz pierwszy kwadrat w punkcie 7.2;  jeśli NIE- pozostaw kwadrat pusty

W przypadku gdy nie otrzymałeś zasądzonych alimentów lub otrzymałeś je w niższej wysokości niż zasądzono dołącz zaświadczenie komornika o całkowitej lub częściowej bezskuteczności egzekucji alimentów, a także o wysokości wyegzekwowanych w 2014 roku alimentów, lub informację właściwego sądu o braku możliwości wskazania miejsca zamieszkania dłużnika alimentacyjnego za granicą, jeżeli dłużnik zamieszkuje za granicą,

  • czy w roku 2014 którykolwiek z członków rodziny osiągnął dochód, który rozliczył ryczałtem lub za pomocą karty podatkowej, jeśli TAK - zaznacz drugi  kwadrat w punkcie 7.2;  jeśli NIE- pozostaw kwadrat pusty
  • czy w roku 2014 którykolwiek z członków rodziny osiągnął dochód z gospodarstwa rolnego, jeśli TAK - zaznacz trzeci kwadrat w punkcie 7.2;  jeśli NIE -  pozostaw kwadrat pusty

UWAGA! Nie trzeba nigdzie podawać dochodów, które rozliczamy co roku na formularzu PIT (z pracy, z emerytury, renty, itp.) bo one zostaną przekazane bezpośrednio z urzędu skarbowego.

W przypadku, gdy zaznaczony został choćby jeden z kwadratów w punkcie 7.2 dotyczących dochodów, należy też dołączyć do wniosku odpowiednie oświadczenie:

- Jeśli zaznaczyłeś kwadrat PIERWSZY z pkt. 7.2 dołącz oświadczenie o dochodzie nieopodatkowanym, czyli "OŚWIADCZENIE CZŁONKA RODZINY O DOCHODACH OSIĄGNIĘTYCH W ROKU KALENDARZOWYM POPRZEDZAJĄCYM OKRES, NA KTÓRY USTALANE JEST PRAWO DO ŚWIADCZENIA WYCHOWAWCZEGO,  INNYCH NIŻ DOCHODY PODLEGAJĄCE OPODATKOWANIU PODATKIEM DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH NA ZASADACH OKREŚLONYCH  W ART. 27, ART. 30B, ART. 30C, ART. 30E I ART. 30F USTAWY Z DNIA 26 LIPCA 1991 R. O PODATKU DOCHODOWYM OD OSÓB FIZYCZNYCH (DZ. U. Z 2012 R. POZ. 361, Z PÓŹN. ZM.)" - druk do pobrania w MOPS-ie lub ze strony internetowej: http://mops-miasteczkosl.pl/  (zakładka: "świadczenie wychowawcze - 500+" - na samym dole strony we "wniosku do pobrania")

- Jeśli zaznaczyłeś kwadrat DRUGI  z pkt. 7.2 dołącz  oświadczenie o rozliczaniu dochodu ryczałtem lub za pomocą karty podatkowej, czyli "OŚWIADCZENIE CZŁONKA RODZINY ROZLICZAJĄCEGO SIĘ NA PODSTAWIE PRZEPISÓW O ZRYCZAŁTOWANYM PODATKU DOCHODOWYM  OD NIEKTÓRYCH PRZYCHODÓW OSIĄGANYCH PRZEZ OSOBY FIZYCZNE O DOCHODZIE OSIĄGNIĘTYM W ROKU KALENDARZOWYM POPRZEDZAJĄCYM OKRES, NA KTÓRY USTALANE JEST PRAWO DO ŚWIADCZENIA WYCHOWAWCZEGO" - druk do pobrania w MOPS-ie lub ze strony internetowej: http://mops-miasteczkosl.pl/  (zakładka: "świadczenie wychowawcze - 500+" - na samym dole strony we "wniosku do pobrania")

- Jeśli zaznaczyłeś kwadrat TRZECI w pkt. 7.2 dołącz oświadczenie o dochodzie osiąganych z gospodarstwa rolnego,  czyli "OŚWIADCZENIE CZŁONKA RODZINY O WIELKOŚCI GOSPODARSTWA ROLNEGO WYRAŻONEJ W HEKTARACH PRZELICZENIOWYCH OGÓLNEJ POWIERZCHNI W ROKU KALENDARZOWYM POPRZEDZAJĄCYM OKRES, NA KTÓRY USTALANE JEST PRAWO DO ŚWIADCZENIA WYCHOWAWCZEGO"- druk do pobrania w MOPS-ie lub ze strony internetowej: http://mops-miasteczkosl.pl/  (zakładka: "świadczenie wychowawcze - 500+" - na samym dole strony we "wniosku do pobrania")

 

PUNKT 7.3 WNIOSKU  jest wypełniany WYŁĄCZNIE przez osoby starające się o 500 zł na pierwsze dziecko.

Punkt ten dotyczy zmian w sytuacji materialnej w rodzinie od roku 2014 do chwili składania wniosku, należy zaznaczyć odpowiedni kwadracik i wskazać czy:

  • nastąpiła utrata dochodu, lub
  • nie nastąpiła utrata dochodu

oraz

  • nastąpiło uzyskanie dochodu, lub
  • nie nastąpiło uzyskanie dochodu.

Pod punktem 7.3 są zamieszczone szczegółowe wytyczne w jakiej sytuacji możemy mówić o utracie lub uzyskaniu dochodu.

Oczywiście, jeżeli sytuacja materialna rodziny uległa zmianie (czy na plus, czy na minus), należy to udokumentować.

Należy zatem dołączyć dokument określający:

  • w przypadku utraty dochodu: datę utraty dochodu oraz wysokość utraconego dochodu (np. świadectwo pracy i PIT-11 z zakładu pracy)
  • w przypadku uzyskania dochodu w roku 2014:  należy dołączyć dokument określający wysokość dochodu oraz liczbę miesięcy, w których dochód był uzyskiwany (np. zaświadczenie od pracodawcy i PIT 11 z zakładu pracy), 
  • w przypadku uzyskania dochodu w roku 2015 lub 2016: należy dołączyć dokument określający wysokość dochodu za miesiąc następujący po miesiącu, w którym nastąpiło uzyskanie dochodu  (np. zaświadczenie z zakładu pracy, decyzja, zaświadczenie z ZUS, zaświadczenie z urzędu pracy o wysokości zasiłku dla bezrobotnych, itp.)

CZĘŚĆ II WNIOSKU

Należy dokładnie przeczytać treść części II wniosku, część ta jest do wypełnienia przez WSZYSTKICH wnioskodawców

W tej części należy zaznaczyć czy wnioskodawca:

  • nie przebywa za granicą, gdzie zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego, lub
  • przebywa za granicą gdzie zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego

a także

  • czy za granicą gdzie zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego nie przebywa inny członek rodziny, lub
  • czy za granicą gdzie zastosowanie mają przepisy o koordynacji systemów zabezpieczenia społecznego przebywa inny członek rodziny.

UWAGA! DWA kwadraty spośród czterech z tej części wniosku MUSZĄ zostać zaznaczone.

Należy również zapoznać się z sytuacjami w których należy informować MOPS o zmianach oraz  podać numer konta bankowego, na które ma być wypłacane świadczenie.

Konto należy wpisać nawet jeśli inne świadczenia z MOPS są juz wypłacane na podany wcześniej numer rachunku.

W przypadku braku numeru konta świadczenie będzie wypłacane wyłącznie w kasie MOPS, w określonych godzinach i dniach tygodnia.

Ostatnim krokiem jest wypisanie załączników do wniosku (a więc WSZYSTKICH dokumentów, potwierdzających sytuację wnioskodawcy lub jego rodziny, również wypisujemy tutaj wszystkie złożone oświadczenia).

Następnie pozostaje  przeczytanie i podpisanie oświadczenia o zapoznaniu sie z pouczeniem oraz podpisanie oświadczenia o odpowiedzialności karnej za składanie fałszywego oświadczenia (na samym końcu wniosku).

Inne dokumenty potrzebne przy składaniu wniosku o  świadczenie "500+":

  • dowód osobisty wnioskodawcy (do wglądu);
  • jeśli jesteś osoba rozwiedzioną dołącz odpis prawomocnego orzeczenia sądu orzekającego rozwód
  • jeśli jesteś w separacji dołącz odpis prawomocnego orzeczenia sądu orzekającego separację
  • jeśli jesteś wdową / wdowcem - dołącz odpis zupełny lub skrócony aktu zgonu małżonka
  • jeśli nie byłeś/byłaś w związku małżeńskim z rodzicem dziecka a rodzic ten zmarł dołącz odpis zupełny lub skrócony aktu zgonu rodzica dziecka
  • jeśli jesteś opiekunem prawnym dziecka dołącz orzeczenie sądu o ustaleniu opiekuna prawnego dziecka;
  • jeśli przysposobiłeś dziecko lub jesteś w trakcie przysposobienia dziecka dołącz odpis prawomocnego postanowienia sądu orzekającego przysposobienie lub zaświadczenie sądu opiekuńczego lub ośrodka adopcyjnego o prowadzonym postępowaniu sądowym w sprawie o przysposobienie dziecka
  • jeśli masz gospodarstwo rolne: zaświadczenie właściwego organu gminy, nakaz płatniczy albo oświadczenie o wielkości gospodarstwa rolnego wyrażonej w hektarach przeliczeniowych ogólnej powierzchni za 2014 rok. Jeśli masz gospodarstwo rolne i oddałeś je w dzierżawę dołącz do wniosku umowę dzierżawy. Jeśli wniosłeś/wniosłaś gospodarstwo rolne do użytkowania przez rolniczą spółdzielnię produkcyjną dołącz do wniosku umowę o wniesieniu wkładów gruntowych.
  • jeśli jesteś cudzoziemcem przebywającym na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy udzielonym  w związku z okolicznościami, o których mowa w art. 127 Ustawy z dnia 12 grudnia 2013 r. o cudzoziemcach (Dz. U. poz. 1650, z późn. zm.) dołącz kartę pobytu. W przypadku cudzoziemca posiadającego kartę pobytu z adnotacją „dostęp do rynku pracy” dołącz kartę pobytu i decyzję o udzieleniu zezwolenia na pobyt czasowy

W  zależności od indywidualnej sytuacji rodzinnej możliwa jest konieczność przedłożenia innych dokumentów, w tym oświadczeń, niezbędnych  do ustalenia prawa do świadczenia wychowawczego.

O szczegółach programu, aktualnościach  warto poczytać tutaj:

https://www.mpips.gov.pl/aktualnosci-wszystkie/rodzina-500-plus/

15 marca 2016